满语常用口语对话
对话一：A：gucu si saiyuun（或si hojo nio） （朋友你好吗？）B：saiyuun（“si hojo nio”的回答是“hojo”）（好啊。）A：gucu sini hala be ai sembi（或sini hala ai或beyei hala） （朋友你姓什么？） （你的姓氏是？您的姓是？）B：mini hala ×× sembi（或××hala）（我姓××） A：gucu sini gebube ai sembi （朋友你的名字叫什么？）B：mini gebu be ×× sembi （我的名字叫××）A：si ya guusa ningge （你是哪一旗的？）B：bi fere guusa ningge，gucu si ya guusangge （我是镶黄旗的，朋友你是什么旗的？注：“fere guusa是‘头旗’的意思，头旗即镶黄旗，所以在这里不说kubuhe suwayan guusa”）A：bi gulu suwayan (guusa) ningge （我是正黄旗的。）B：gucu si wei niru debi （朋友你是哪个牛录的？）A：bi ×× i niru debi （我是某某牛录的。）B：gucu si ai aniya （朋友你属什么的？）A：bi muduri aniya （我属龙的。）B：tuttu oci udu se oho （或者 udu se ohobi） （那么年纪是？）A：bi guusin se ohobi （我已经30岁了。）B：sini banjiha inenggi atanggi （你的生曰是什么时候呢？）A：aniya biyai orin saunja de inu （是1月25曰。）B：sini boo aibide tehebi （你的家在哪里住？）A：bi mukden hoton de tehebi （我住在沈阳。）B：si manju hergen be bahanambio （你会满文吗？）A：bi anggai gisun bahanambi，bithei gisun bahanarakuu（我会口语，书面语不会。）B：si ainu manju hergen be tacirakuu （你为什么不学满文呢？）A：sholo akuu ofi，ere turgun tacihakuu （因为没时间，所以没学啊。）B：juwan juwe uju be takambio (十二字头认识吗？)A：gemu mutembi （都行。）B：tuttu oci gargata gisuton huulame tuwaki（那么把单词念一下看看！）A：a a a e e e ……（a a a e e e 注：大概是拼不出来了。）B：si ya erinci juwan juwe uju be tacime deribuhangge （你从什么时候学的十二字头呢？）A：bi juwan juwe uju be duin aniya taciha （我把十二字头学了4年了。）B：yaya mudani hergen be si gemu huulame mutembio （所有的字母你都能读吗？）A：mutere ba inu bi，muterakuu ba inu bi （有能有不能的。）B：ai sefu sini kicen be giyangnambi （什么老师给你讲的课？）A：aeiouo sefu de tacimbi，uthai ceni amba boode mudani hergen tacimbi （跟aeiouo老师学的，就在他们的“大屋子”里学的字母呢。）B：dule turgun uttu biheni，sini sefu serengge bakcin akuu i mangga kai（原来是这样啊，你的老师真是有本事到家了啊！）A：hahaha, guuwa bade emu gucu bifi mimbe aliyahabi，je je wajiha。age si niyalma seme banjifi yabade ucaraburakuu be sambio，buya bithei niyalma bi yabumbi kai，886！（哈哈哈，别处还有一个朋友等我呢，就显烩样吧。阿哥知道人生何处不相逢吧，小生我去矣，拜拜了！）对话二：A：gucu si saiyuun （朋友你好啊！）B：si saiyuun （你好。）A：gucu si manju nio （朋友你是满族吗？）B：bi sarkuu，mini ama nikan inu （我不知道，我的父亲是汉族。）A：mujanggao （真的吗？）B：mujangga，gucu sini dolo adarame（是的啊，朋友你心里咋寻思的呢？）A：tuttu oci si geli nikan inu，sini ama nikan ofi ere turgun si geli nikan inu（那么你也是汉族，因为你的父亲是汉人，所以你也是汉人。）B：tashan akuu，bi ulhihe，sinde ambula baniha （没错，我懂了，多谢你了！）A：unenggi ulhiheo （真的懂了吗？）B：esi，ai ulhirakuu sere baibi，gucu sini jorime buhede ambula baniha （当然了，哪有不懂的道理呢，多谢朋友你的指点！）对话三：A．gucuse gemu saiyuun，bi emu fonjin fonjiki seme guunimahabi （朋友们都好吗？ 我想问一个问题。）B：antahalara be baiburakuu，tere ja baita （不客气的，你说吧！）A：baime fonjirengge mini ama oci nikan，suweni guuninde bi nikan wakao （请问，我的父亲是汉人，在您们看来，我是汉人吗？）B：dedere hono gisurere be baibumbi，manju niyalmai sarade si da mujangga（那还用说嘛，在满人看来，你就是汉人。）A：o，bi emu mudan guunime tuwaki，bi manju waka geli ya uksura seci ombi （噢，让我想一想，我不是满族又是哪个民族呢？）B：si emu mudan guunime tuwa，sini ama nikan, uttu ofi sini giranggi geli nikani giranggi,（你想一下看,你的爸爸是汉人,所以你的血统也是汉族的血统。）A：manju wakao acanambi，bi sikse hono dere filersheme guuwa niyalma de donjibume alambi（不是满族吗？对了，我昨天还不好意思跟别人说呢啊！）B：giyande gisurere oci sini giranggi oci nikaningge，nikan waka sere simbe geli niyalma seci ombi，ere gese kooli akuu guunin geli bini（按理说你的血统是汉人的，说不是汉人那不成了……，这样的想法不成啊。）A：bi sirame urunakuu guunin werishembi，bairengge manjui gucuse labdu gilinrao，suweni manjui an tacin be sarangge yala labdu biheni （我以后一定注意呢，请满族的朋友们见谅了，您们对满族的风俗了解得真多啊！）B：sini mergen bikai （你是很聪明的。）A：suwe amba dabali tukiyecehe，amala bahaci minde labdu jorishame tacibureo （您们过奖了，以后请给我多多指教啊。）B：ede ai baita bi，yaya niyalma de gemu guuwa niyalma be baire baita tucimbi（没什么的，人都是有需要别人帮助的时候呀。）A：hehehe，suweni mimbe sarangge，bi emu ere gese niyalma，hehehe，jeci kicebe weileci banuhuun angga geli ehe……（呵呵，您们是知道我的，我这样的一个人，呵呵，就是那样的……）对话四：A：surehan baksi、beye hojo nio （surehan博士，您好！）B：hojo，si we，absi tukiyen，musei takarakuu eise，si ainarangge （好，你是谁？怎么称呼？咱们好象不认识吧，你是干什么的？）A．mini hala li，gebube nikan sembi，irgebusi inu，geli ujen coohai enen。surehan agu be ai goidame sabuhakuu，ungga beye absi hoo seme banjime yabumbio，beyei taitai beye dursun saiyuun，beyei sargan saiyuun，beyei juse gemu saiyuun （我姓李，名字叫尼堪，是诗人，也是汉军的后裔。好久没见surehan先生了，前辈您近来还好吗？您的高堂身体好吗？您的夫人好吗？您的孩子们都好吗？）B：o，mimbe takaci tetendere，eke eke，en，hoo seme，gemu sain。si absi，hojo yabumahao，booi gubci saiyuun （哦，既然认识我，这个这个，恩，还可以，都好。你过得怎么样？家里都好吗？）(aeiouo按：ceni juwe niyalma toktofi daruhai geneme jime yaburakuu )A：umburi cumburi，jonorakuu oci inu faihacarakuu bihe，beye emgeri jonohode，ai（凑凑活活，就那么回事儿，不提也不烦，您这么一提，唉！）B：gisun bihe bici uthai gisurembi，asuru huuwanggiyarakuu （要有话就说，真的，无所谓的。）A：ere udu inenggi mini niyaman tuk tuk sehei nakara erin akuu，bi inenggidari unenggi guunin i jalbarime baime，ai，wede alambi（近来我心很慌，总是跳个不停，我每天都虔诚地祈祷，唉，跟谁说去啊！）B：sini mafari ujen cooha ofi biheo (是因为你的祖先是汉军吗？)A：surehan sefu mini giranggi be takaha be dahame uthai minde emu mudan alaki bai，bi manju wakao （既然surehan老师知道了我的血统，就告诉我一下吧，我是满族吗？）B：arbun be tuwaci sini guunin neneme amala is’hunde jurcenjehe，bi tonggime sinde alaki，“giranggi”serengge manju niyalmai nishan，ere turgun suwe gemu nikan，ere oci salgabun（看来，你的思想前后发生矛盾了，我简单地跟你说吧，“血统”是满人的标志，所以你们都是汉族，这是命中注定的。）A：bi sabugan be sabuhakuu bime tacihangge micihiyan cinggiya，fonjiki aika iceleme gisureci manju jai ujen cooha imatai ilgacun biheo eici sangka julesi fonde cese sasa amgacibe teisu teisu tolgishambio （我没见过世面又没有学识，请问，如果从现在和过去来说，满洲和汉军肯定有区别吗? 或者他们在很久以前不是一条心吗？） B：neneme，daicing gurun i forgonde manju momggo jai ujen cooha srengge si bi seme is’hunde ilgame faksalambi tere angala aikabade eyen be bahame sekiyen be baire eici ineku ineku gisun be gisureci，sini mafari serengge nikan da mujangga（首先，在清朝的时候，满洲、蒙古和汉军是各分畛域的，况且如果追根溯源或按实际情况来说，你的祖先就是汉人。）A：tuttu oci ai maktahai，ai jorin i tuttu gisurembi， （要是那样，到底是什么缘故？为什么那样说呢？）B：tere gemu oron akuu gisun buya niyalmai balai banjibuhangge ofoihori seme waka tese tengkime sarangge umesi tongga。（那都是某些人编造出来的胡话，不是偶然的，因为他们知道的事情很少。）A：bi kemuni ere giyan be sarkuu，“manju”sehe seci tetendere ja i aifure kooli akuu tuttu sere jakade mini dolo teni dangdakan tere dade bi gisurere tacin bahahabi （我还不知道这个理，既然说是“满洲”了，就没有轻易改口的道理，那样说的时候我心里才会舒服，况且我已经说习惯了。）B：si ume tulhun galaka be ulhibure，sini beyebe“manju”seci tungge be bisume guunici sini tunggen de teburakuun （你别不知道好歹，你说自己是“满洲”，你扪心自问心里能塌实吗？）A：tuttu sehe seme giyan giyangnambi seci bi beyede isirakuu tuttu bime bi manju de tondo unenggi guuwaliyandarakuu kai，tere anggala bi inu ujui ujui jergi bime teheren akuui nomhon niyalma （虽然那么说，讲道理我是不如您，但是我对满洲忠诚得很呢，况且我还是一个无与伦比的头等老实人。）B：angga be juru，silkan asita ume oilori dahacame dolori jurcere，majige amtan simten inu akuu，haharambi bai （别说了，滑头的家伙，不要说一套做一套，一点儿意思都没有，还是像个男子汉吧！）A：hehehe，bi piyatar kai！tuttu oci surehan agu beyei emgi is’hunde targacun akuu gisureme unenggi gisun alafi we mimbe ainambio，hehehe，mini banin uthai uttu niye（呵呵，我嘴快啊！要是那样，跟surehan先生您说话就没有什么忌讳了，把真话说了谁还能把我怎么着吗？呵呵，我的性格就是这样呢！）B：si inenggidari anggai dolori biyadar seme balai ici gisurembi inu majige eimederakuun，tereni yargiyan i hon dabalaha（你每天嘴里乱说，也不嫌烦吗？实在是太过分了。）A：arga akuu，mini guuninde mini nenehe niyalmai toktofi seyecun be kirihai bucehe bihe，bi urunakuu tesei girucun be sharinggiyambi （没办法，我觉得我的祖先一定郁闷极了，我一定要为他们报仇！）B：si teike gisurefi teike onggombi kai，amba muru si heni dere maribure juguun baharakuu oci dere de urunakuu eterakuu （你刚说了就忘呀，大概你要不找补回点儿面子，脸上是下不来啊）A：hehehe，surehan sefu beye mimbe sarangge，damu bi seibeni balai gisun gisureme taciha emu erin de aifume muterakuu ojorakuu （呵呵，surehan老师您是知道我的，我怕平时乱说惯了，一下子怕改不了啊！）B：o，dule turgun uttu biheni，ehe niyalma be tacibucibe sain ome muterakuungge yaha be oboho seme shanggiyan ojorakuu adali kai（噢，原来是这么回事儿，不知道说你什么好了，这就算是本性难移吧。）A：je，beiyei gisun labsa sain，bi beyei gisurehe be urushembi （哦，您的话大大地好，我同意您的意见。）B：damu ererengge uttu okini。amba muru absi ocibe inu gemu emu adali，si sirame guunin werishembi bai （但愿如此。大概不管怎么样也都是一样，你以后注意吧。）A：sain，surehan sefu bi geneki，sirame acaki （好的，surehan老师我走了，再见！）B：sini beye dursun katun guigu okini sembi，sirame acaki （祝你身体健康，再见！）
